SOFTWARE OVERZICHT

Handige software voor scenario, montage, productie en storyboard. Commentaar of aanvullingen? Neem contact met ons op!

Scenario software
Final Draft 11
Final Draft 11. Kost $249/€ 185 (koerswisselingen voorbehouden). Final Draft is een programma voor zowel Mac als Windows. Het pakket is heel goed en volgens velen perfect. Het bevat in ieder geval alles wat je van scriptschrijfsoftware mag verwachten en is al jaren de standaard (geweest).

Er is een gratis demo te downloaden, je kunt dan niet saven, maar niemand verbiedt je met appeltje/ctrl+A, appeltje/ctrl+C de tekst te kopiëren naar NotePad of Word, daar te bewaren, en de volgende keer weer de tekst terug te kopiëren. Bij het printen staat er dan wel groot DEMO op je bladzijden, maar je kunt ook weer kopiëren en vanuit Word printen.

website
Writer Duet
Je eerste drie scenario's zijn gratis! Daarna $12 per maand of $69 per jaar. Afhankelijk van je behoeftes online en offline (dus overal, altijd) aan je scenario werken. Vooral ook geschikt voor samenwerking met andere auteurs. Uitstekende software, echter met een paar duidelijke fouten: de Nederlandse vertaling is oerslecht, alles is op Amerika gericht, dus je moet bijvoorbeeld handmatig het papier op A4 zetten en DAY/NIGHT etc wordt niet vertaald, en de meeste sneltoetsen werken domweg niet, al kom je prima weg met alleen de TAB toets. Ongetwijfeld allemaal kleine fouten die snel hersteld zullen worden na moment van schrijven (5 nov 2018), aangezien je online werkt.
website
Celtx
Celtx (spreek uit: Keltix). Draait op Windows, Mac, Linux, Android en iOS. Er is een Nederlandse versie, maar niet in de online versie. De scenariosoftware is t/m 3 scripts gratis te gebruiken (ook na de trial versie, dat staat echter niet duidelijk op de website). Anders kost het je $180 per jaar of $20 per maand. Celtx heeft daarnaast diverse duurdere versies waarmee je ook kunt storyboarden, breakdowns maken, en een grote hoeveelheid productietaken uitvoeren en nog meer.
website
Movie Magic Screenwriter
Movie Magic Screenwriter kost $150. Een programma voor zowel Mac als Windows. Een ongelofelijk uitgebreid programma en ook al ongelofelijk uitvoerig naar eigen wensen aan te passen. Een goede, intuïtieve bediening maakt het feest compleet, hoewel het in de uitgebreidheid soms wel even zoeken is. Voor de beginnende, niet-technische schrijver is dit pakket wellicht te veel van het goede, hoewel je altijd gewoon kunt gaan typen en alle extra's vergeten. Compleet met Nederlandse spellingscontrole en een enorme hoeveelheid revisiefuncties. Past perfect bij de Movie Magic productiesoftware, en heeft uit zichzelf al erg veel toevoegingen die het productiewerk makkelijker maken, zoals het maken van een breakdown.

In de vergelijking met Final Draft wint dit pakket voor mij persoonlijk op alle technische fronten. Daar staat tegenover dat het in Nederland beduidend minder vaak wordt gebruikt.

Er is een bijna volwaardige demoversie te downloaden, die tot 40 pagina's bewaart maar met watermerk afdrukt. Er is tevens productiesoftware die (uiteraard) een breakdown van een script makkelijker maakt.

website
ScriptStudio
ScriptStudio kost $200 en is er zowel voor Mac als Windows. De software is vooral behulpzaam bij het overzicht bewaren. De interface geeft een goed overzicht over je scenes en biedt handige tools als text-to-speech (Engels). Er is zelfs een gallerie met foto's die je aan je personages kunt koppelen. Je switcht moeiteloos van overzichtskaartjes naar volledige scenes om zo de structuur van je script te wijzigen, ook in latere stadia van het schrijven. De opmaak doe je niet met sneltoetsen, maar enkel met de TAB toets, wat eigenlijk heel intuïtief werkt. Dit is software waar je wel aan moet wennen, ga van een kleine inwerk-/uitzoekperiode uit. Het heeft trouwe fans, gelukkig is er een proefversie zodat je kunt kijken of het wat voor jou is. De interface is alleen in het Engels maar je kunt wel een Nederlands woordenboek installeren, helaas geen Nederlands synoniemenboek.
website

Semi-professionele software is een stuk goedkoper dan de meeste professionele software die meestal in de Nederlandse film- en televisiewereld gebruikt wordt. De software is redelijk tot prima, maar minder gangbaar. Soms ontbreken gespecialiseerde features die professionals nodig kunnen hebben.

Moviedraft SE
$30. Alleen nog voor Mac. (Deze review is van een wat oudere versie voor Windows.) Een basaal scenarioprogramma. Doet wat het moet doen, doet dat uitstekend en stabiel. De interface is goed, vooral omdat er te kiezen is tussen drie soorten interfaces mocht je iets anders gewend zijn/willen proberen. Uitstekend voor schrijvers die van eenvoud houden en gek worden van al te veel toeters en bellen, maar wel eenvoudig scenes willen kunnen drag-and-droppen in een andere volgorde. Dat is namelijk het sterke punt: scenes zijn niet alleen scenariotekst, maar ook scenekaartjes waaraan je plaatjes en aantekeningen kunt toevoegen zodat je snel kunt zien welke scene bij welke verhaallijn hoort of wat er nog aan verbeterd moet worden, en een goed overzicht kunt houden van je scenariostructuur. Het is een slim, doordacht programma, bewust simpel gehouden. Eigenlijk is dit programma uitstekend geschikt voor elke schrijver die geen integratie met andere (productie)software nodig heeft. Het enige wat mist is de mogelijkheid om scenenummers te bevriezen wat erg vervelend kan zijn als het script nog herschreven moet worden nog tijdens de productie. Ook is het Engelstalig, dus ook de spellingscontrole, is de interface niet naar eigen wens aan te passen behalve de drie standaardinterfaces, en datzelfde geldt voor de vier mogelijke scriptformats (2x film, 2x toneel): deze zijn niet aan te passen naar eigen wens.
website
Fade In
$80. Windows, Mac, Linux. Software met net iets meer mogelijkheden als Moviedraft. Maar de bediening en het scherm zijn allemaal net iets minder overzichtelijk - al wen je er snel aan. Je kunt Nederlandse spellingscontrole inlezen (ergens een .dic file op het net opduikelen). Je kunt paginanummers en scenenummers vast zetten en je kunt revisies markeren. Kortom: even wennen, maar het werkt wel goed en heeft het alle basisfunctionaliteiten die je nodig hebt. Als je dus net iets meer nodig hebt dan bij Moviedraft. Wel vind ik de prijs aan de hoge kant.
website
Between The Lines
Programma voor alleen Mac OS X (10.2 of hoger). Niet voor Windows. Ik heb geen Mac dus ik kan dit pakket niet uitproberen. Maar als jij een Mac hebt, wel. Want je kunt niet alleen een Demo downloaden, ook kun je het programmatje, dat slecht $30 kost, binnen twee maanden retourneren als het niet bevalt. Op de website afgaand is het een zeer basic, eenvoudig-in-gebruik script format editor met net iets minder mogelijkheden en iets meer gemissen als andere pakketten.
website

Vaak is gratis software verre van perfect, en dat geldt zeker bij scenariosoftware. Maar er zijn uitzonderingen!

WriterDuet
De eerste drie scripts zijn gratis zonder enige limiet! Slimme truc natuurlijk want tegen die tijd ben je eraan gewend en wil je niet meer anders. Je kunt ook per project (per maand) betalen. Zie verder de review onder ``professionele software``.
website
Scriptbuddy
Een on-line scriptformatter, dus voor ieder systeem, zelfs Linux. Je meldt je gratis aan met een zelf te kiezen loginnaam en password en kunt meteen aan de slag. In de praktijk werkt het erg onhandig. Je kunt niet doortypen, maar zit na elke getypte zin op OK te klikken. Bovendien is het alleen voor Engelstalige scripts bedoeld, zodat je altijd DAY of NIGHT ipv DAG of NACHT ziet.

Interessant concept, maar is in de loop der jaren niet verbeterd qua bedieningsgemak. Om ScriptBuddy uit te proberen: ga naar de site en log in met loginnaam test en wachtwoord test.

website
RoughDraft
'Gratis' (donationware) Word Processor waarin ook een 'scenariomodule' zit. Het is stukken beter dan alles met de hand in Word moeten doen, maar hoofdletters, INT/EXT, namen, locaties... je moet het allemaal zelf blijven doen.
website
ScriptMaker
Gratis ja. Maar wat is dit voor software? De helpfile zegt weliswaar: ``ScriptMaker is for script-writers who want to produce professionally formatted scripts. The approach ScriptMaker takes to this problem is what makes it different from other tools currently available``, ze kunnen me niet binnen een paar zinnen duidelijk waarom ze different willen approachen, en laten mij nog steeds met de wonderbaarlijke vraag achter: waarom mag ik niet gewoon in mijn script typen?
website

Hier vind je een overzicht van de software in de iTunes App store en de Play Store waarmee je scenario’s kunt schrijven.

Final Draft Writer
(iPad only) € 45. De professionele keuze, waarschijnlijk de beste app. Integreert uiteraard met Final Draft op je PC/Mac, en tevens met iCloud, Airprint, en alles wat je mag verwachten van professionele software. Ook voor storyboarding. Als u er ervaringen mee heeft hoor ik het graag.
website
Screenplay en Screenplay For iPad
€ 4,5 (iPhone) en € 8 (iPad). Simpel en effectief, maar het delen van de bestanden met je gewone PC/Mac om er daar op verder te werken (of andersom) moet via dropbox, wat het werkproces er niet gebruikersvriendelijker op maakt. Als u er ervaringen mee heeft hoor ik het graag.
website
ScriptWrite
€ 4. iPhone/iPad. Leest ook scenarios van Final Draft en Celtx. Als u er ervaringen mee heeft hoor ik het graag.
website
Scripts Pro
€ 12. Simpel en effectief en kan met Celtx en Final Draw bestanden werken. Dit is waarschijnlijke de beste keuze na Final Draft Writer, voor een beduidend mindere prijs.
website
Celtx Script
€ 4. iOS en Android. Op de IPad ook hulp om te storyboarden. Werkt goed samen met de andere schrijf- en productiesoftware van Celtx voor Windows/Linux/Apple. Geen iCloud support, maar je kunt synchroniseren met je Celtx account. Als u er ervaringen mee heeft hoor ik het graag
website
Fade In Mobile
Gratis/€3. iPad, iPhone, iPod. Te koppelen met de Mac/Windows/linux versie van de software. Niet onverdeeld prettig in gebruik. Er is een gratis versie om te kijken of je met de gekozen interface kunt of wilt werken. En daarmee de enige die gratis uit te proberen valt; wat weer een enorme pro is, natuurlijk.
website
  • Recensies van bovenstaande apps.
  • Zie ook hier voor andere filmmaker-apps!

Hier vind je een overzicht van de software die meer doet dan alleen helpen met het opmaken. Deze software geeft inhoudelijke schrijfhulp bij het schrijven van scenario’s. Ze helpt je bijvoorbeeld bij het opzetten van de structuur, of bij het maken van karakterdossiers.

Story Liner
Voor iPad/iPhone. $3. Visuele hulp om complexere scenarios te schrijven, o.a. door overzicht te geven door middel van viduele schema's.
website
Dramatica Pro / Dramatica Story Expert
Voor Mac en Windows. Helpt bij structuur, karakter- en verhaalontwikkeling. Zeer uitgebreide software, wordt goed bijgehouden. Helpt je goed na te denken over je verhaal en je personages. Bijvoorbeeld door vragenlijsten, schema's, rapportages, personagegenerator, verhaalvoorbeelden en veel meer. Kost rond de $150. Demo te downloaden. Wordt veel gebruikt door professionals.
website
Outline 4d
(Windows), $79. Vergeet systeemkaartjes. Outline 4D helpt je pas echt bij de structuur van je script! Als je lange, complexe speelfilms schrijft, een must. Met de website www.learnoutline4d.com als gratis bonus.
website
Master Storyteller
Alleen Windows. Trainer. Leer terwijl je schrijft. Kost $29,95. Demo te downloaden.
website
StoryBase
Alleen Windows, $69,- excl. verzendkosten. Demo te bekijken. Dit programma helpt je echt met schrijven, doordat het een heleboel aan elkaar verbonden templates heeft: globale omschrijvingen van verhaalfragmenten. Bijvoorbeeld: als je aangeeft dat je wil dat Todd wordt ontslagen, geeft het programma een aantal mogelijke voortzetting van het script: Steve probeert Todd te helpen en raakt zelf in de problemen. Vervolgens moet hij Todd laten vallen. Et cetera. Geraffineerd suggereert het programma globale structuurelementen aan die je zelf moet omwerken tot goed drama. Hou ook hun gratis plotgenerator in de gaten.
website
SLang 2
Gratis pakket.
website
Index Card
Voor iPad. $5. Helpt je bij het structureren van je ideeën en scenes. Je kunt een pak kaarten kopen en daar alles op schrijven, en ze op de grond leggen of op een prikbord prikken. En dan maar schuiven en schaven. Dit gaat makkelijker. Je kunt met kleuren werken om een beter overzicht te krijgen. En als je klaar bent, heb je min of meer een treatment of in ieder geval het opzet van je scenario... dat scheelt een boel werk!
website
Writer's Dreamkit
De beginnersversie van Dramatica. Ook een stuk goedkoper. Klik op de link voor vergelijking van de producten. $60, alleen Windows.
website
Storyweaver
Alleen Windows. Treatmentontwikkelaar, helpt bij structuur en verhaalontwikkeling. Voor Windows alleen. 90 dagen proefversie te downloaden. Kost $29,95.
website
Kitchona Screenplay outliner
Alleen Windows. Structuur- en personageontwikkeling. Shareware: gratis uitproberen, daarna $49,- (maar hoe je moet betalen is niet duidelijk - dat onderdeel mist op hun nieuwe website). Software laatste geüpdatet in 2001.
website
Power Structure
Alleen Windows. Structuurhulp. Op deze site is veel meer te lezen en een demo te downloaden.
website
Celtx
Helpt door middel van doordachte karakterdossiersjablonen en een goed kaartjessysteem. Besproken bij de gratis software.
website

Een Word add-on is extra functionaliteit die wordt toegevoegd aan Microsoft Word. Je kunt dan in Word eenvoudig je scenario’s schrijven. Ik raad dat ten zeerste af tenzij je verslaafd bent aan de Word bediening. Kijk liever naar een goed gratis softwarepakket.

Er is een enorme hoeveelheid van deze paketten, in een enorme variëteit van hoeveelheid functionaliteit en bruikbaarheid. Niet alle pakketten doen het met de Nederlandse Word (slordig!). Ik heb alle paketten destijds getest met Word 2000. Het kan zijn dat ze niet helemaal goed functioneren met latere Word 2007 of hoger. Omdat ik de gratis software een zo veel beter idee vind, heb ik besloten deze reviews verder niet te updaten. De informatie hier kan dus verouderd zijn.

Simply Screenplay
Gratis. Simpel maar voldoet zeker als je niet veeleisend bent. Het opvragen van statistieken werkt niet in Nederlandse Word, verder deed hij het. Ik vind het alleen altijd onhandig dat als je in een handeling op enter drukt, de software er vanuit gaat dat er een dialoog moet komen. Film is primair actie, en die verdeel ik mooi in verschillende alinea's in. Er zijn trouwens veel meer pakketten die dat doen, het is een sitcom-gewoonte waar dialoog de hoofdmoot vormt en actie schaars is. Je kunt dit bij Simply Screenplay voorkomen door het volgende in je script te doen:
Opmaak -> Opmaakprofiel... -> Kies in de lijst linksboven 'Actie' -> Wijzigen -> Opmaakprofiel voor volgende alinea: kies Actie -> Aan sjabloon toevoegen aanvinken -> OK -> Sluiten.
website
The scriptwriter's toolkit
Lijkt het goed te doen; best uitgebreid. Je hoeft pas te betalen als je een succesvoille film hebt gemaakt! 21 US$. Heeft onhandige sneltoetsen.
website
Script Wizard
Windows alleen. Word 97 of hoger. Kost $54 plus $28 (!) verzendkosten. Geen demo of proefversie te downloaden. Is waarschijnlijk net zo volledig is als een stand-alone pakket, maar ik zou het er niet op wagen voor die prijs.
website
General Coffee Script Genie
Voor Windows alleen. Gratis uit te proberen - maar dan kun je niet saven. Kost $29,95. Zeker niet slecht - voor de niet veeleisende schrijver. Het kan allemaal toch nét wat handiger, en het heeft absoluut geen uitgebreide functies. Als je bereid bent er $30 voor te betalen, kun je veel beter iets meer geld uitgeven aan bijvoorbeeld Hollywood Screenwriter, of gratis Celtx downloaden. Dat kan veacute;eacute;l meer. Alleen voor mensen die per se in Word willen werken.
website
ScreenPro
Gratis uitproberen, voor $10 registreren. Kan niet veel meer dan Simply Screenplay en werkt niet goed op Nederlandse Word. Tja, en hoezeer vertrouw je software die je als eerste besteloptie 'geleverd op 3.5`` floppydisk' geeft? Een floppydisk... wat was dat ook alweer?
website
BBC Drama template
(klik met je rechter muisknop op de knop en kies ``opslaan``). Gratis; niet uitgebreid, wel uitstekend om gewoon mee scripts te schrijven. Uitgetst in Windows, maar er is een goede kans dat hij ook met Word op een Apple werkt. Dit is een filmtemplate, er zijn ook nog templates voor BBC Sitcom en BBC Sketch. Heeft hetzelfde probleem als hierboven en een zelfde oplossing.
website
ScriptSmart
Zo te zien helemaal gratis en ziet er erg goed uit, al zijn de toetscombinaties niet helemaal optimaal. Niet getest. Je kunt er diverse formats mee schrijven: film, TV-drama, sitcom etc., tot en met stripscenario's aan toe!
website
Script Werx
Mac en Windows. Word 6/95 of hoger. Kost $79,-. Niet uit te proberen. Werkt naar eigen zeggen waarschijnlijk niet op niet-Engelse Word. Zucht.
website
ScreenForge
Voor Windows en Mac. Gratis uitproberen, na 45 dagen $49,-. Werkt niet goed in (mijn) Nederlandse Word. En is erg duur. Daar krijg je dan later wel weer een veel uitgebreidere versie voor, zeggen ze, die ook productionele documenten genereert, maar die is nog niet af, en de oplettende lezer ziet dat er ``(c) 2003`` op de pagina's staat die die nieuwe versie aankondigen... Kortom, vergeet het maar. Vergeet het helemaal.
website
Power Structure
Alleen Windows. Structuurhulp. Op deze site is veel meer te lezen en een demo te downloaden.
website
Productie software

Hier vind je diverse gratis hulpprogramma’s en -bestanden (sjablonen) om de productie te vereenvoudigen. Merk op dat sommige scenariosoftware ook al breakdowns kan maken.

Adobe Story
Gratis of betaald (afhankelijk van je behoeftes). Zowel scenarioschrijfsoftware als productiesoftware. Zeker uit te proberen! Zie review bij de scenariosoftware.
website
Celtx
Scenario-/productiesoftware Celtx (spreek uit: Keltix). Draait op Windows, Mac, Linux en iOS. Nederlandse versie. De scenariosoftware is gratis/$15 zolang je de desktopversie/tabletversie gebruikt (hoewel ze ook adverteren met free online writing). Ook geschikt om je scenario om te zetten in productiedocumenten tijdens de preproductie. Zie de recensies bij de gratis software en de productiesoftware.
website
Dependent Films
Dependent Films - Tools & Utilities for Filmmakers
website
Movieplanner
Gratis productiesoftware die o.a. callsheets genereert. Voordeel: behoorlijk volledig. Nadeel: je moet alles met de hand invoeren, er is geen mogelijkheid een scenario te importeren/analyseren. Daardoor lijkt het, als je er voor het eerst mee werkt, een grote kluif. De grote beloning komt als de volledige callsheets met enorm weinig moeite uit de printer komen rollen. Kan tevens makkelijk een heleboel andere nuttige lijsten genereren. Niet zo up-to-date als Celtx.
website
Storyboard software
Frame Forge 3D Demo
Professionele storyboard software met een aantal beperkingen, want het is een gratis ``demo``-versie van het echte werk, maar nog steeds zeer bruikbaar! Deze software laat je in 3D mensen, gebouwen, voertuigen, bomen, (straat)mubilair en props plaatsen op een virtuele set, waarna je een virtuele camera neer kan zetten, die je kan laten uit- en inzoomen, etc. Je ziet direct hoe het beeld eruit komt te zien. Deze software helpt dus niet alleen met storyboarden, maar is ook geweldig materiaal om te leren wat het effect is van bepaalde cameraposities. Je hoeft niets zelf te tekenen, je gebruik driedimensionele sjablonen, erg fijn voor de niet-tekenaars onder ons.
website
Celtx Shots
Voor de iPad/iPhone. $ 1. Onderweg een inval? Gelijk wat mee doen! Te koppelen met overige Celtx software.
website
Storyboard Quick Direct (HD)
iPhone/iPad. $20. Review volgt.
website
Storyboard Tools
Software die voornamelijk je plaatjes helpt organiseren. Je moet zelf tekenen (kan in de software zelf), met de software kun je spelen met de volgorde.
website
Celtx
Net als bovenstaande software is Celtx software die voornamelijk helpt je plaatjes te organiseren. Dat is dus weinig echte storyboardfunctionaliteit, maar dat wát je kunt doen, doe je wel heel simpel en effectief. De plaatjes zelf moet je in andere software maken of inscannen. Deze software kan echter véél meer op het gebied van scenario en productie! Zie de recenties bij de scenariosoftware en productiesoftware.
website
Google Sketchup
Gratis 3D software, redelijk eenvoudig te leren, waarmee je snel allerlei gebouwen, mensen, objecten e.d. kunt maken en/of plaatsen, en vervolgens kunt bepalen vanuit welke positie je dat wil bekijken. Kortom: niet bedoeld als storyboardsoftware, maar wel prima bruikbaar daarvoor. Volledig functioneel en toch helemaal gratis!
website
Storyboards
iPad. Gratis, Premium versie $ 15. Makkelijk de basisfunctionaliteiten. Redelijke bibliotheek van mensen en objecten in allerlei standen en hoeken. Aanrader om (gratis) uit te proberen!
website
Cinemek Storyboard Composer HD
iPhone/iPad. $15/$30. Werkt voornamelijk met foto's. Let op: de versie voor iPhone en iPad hebben dezelfde functionalitet en toch moet je ze los van elkaar kopen. Review volgt.
website
Atomic Learning's Video StoryBoard Pro
``Tekstuele storyboarding software`` zou ik dit noemen. In feite een uitgebreid shotlistsoftwarepakket waar je zelf bij elk shot een omschrijving met een illustrerend plaatje kan toevoegen. Het helpt niet bij het maken van die plaatjes, en het is dus in feite niet echt storyboarding software. Het helpt wel met het bouwen van een shotlist-op-montagevolgorde (meestal maak je een shotlist op volgorde van te draaien shots). Daarin is het dan wel weer uitgebreid en nuttig. Gratis, en met als leuke extra optie: inhoudelijke hulp met videoclips, op diverse niveaus, van beginners tot gevorderden. Wat was ook al weer een establishing shot en hoe ziet dat eruit?
website
GIF storyboards
Sjablonen in GIF formaat voor storyboards
website
Montage software

De meeste gratis montagesoftware (bijgeleverd bij computer of videokaart) is bedoeld voor vakantiefilmpjes en hebben eenvoud hoog in het vaandel. Deze software volstaat niet voor het monteren van drama of documentaire. Het is bijvoorbeeld niet mogelijk om de geluidssporen los te koppelen van het beeld, en er zijn te weinig video- en audiosporen. Professionele software kost echter honderden euro’s. Gelukkig is er een rijk middensegment dat voor 99% prima voldoet voor het monteren van eigen films, zoals Adobe Premiere Elements, Pinnacle Studio of Corel VideoStudio. Het kost meestal tussen de 50 en 120 euro. De een is meer op gebruikersgemak gericht, de andere heeft weer meer (technische) mogelijkheden. Zie recensies en vergelijkingen bij PCmagazine of toptenreviews.com.

Jahshaka
`Gratis Open-Sourcemontagesoftware voor Macintosh/Linux/Windows. Zeker meer dan voldoende mogelijkheden voor de no budget (wannabe) professionele filmmaker! Met videotutorials en ``will always stay free``. Deze zou ik als eerste uitproberen.
website
VideoLAN Movie Creator
Voor Apple/Linux/Windows. Terwijl ik dit schrijf (begin 2014) nog in ontwikkeling, en alleen nog als betaversie te downloaden. Maar de eerste beelden zien er zeer goed uit: alle mogelijke videoformaten, duidelijke, intuitieve no-nonsense interface, misschien niet alle mogelijkheden die je wilt (je kunt bijvoorbeeld wel 6 geluidskanalen maken en mixen, maar er is geen preset 5.1 dolby, alleen mono en stereo). Zeker de moeite waard om uit te proberen zodra er een stabiele versie beschikbaar is. Van de makers van de bekende VLC videospeler (die goeie met de oranje-witte pylon als icoon).
website
Blender
Het programma Blender is een gratis 3D designprogramma. Het is een Open-Sourceprogramma, wat betekent dat het voor iedereen vrij is om de software te gebruiken en aan te passen. Het is een zeer krachtig 3D-programma dat vooral, maar niet alleen, door professionals gebruikt wordt, en bevat ook een compositing mode waarmee via nodes (bijv. net als met Apple Shake) een compositie kan worden gemaakt, inclusief kleurcorrectie. Ook kan er gemonteerd worden. Echt een aanrader, al is het wel heel erg ingewikkeld want heel erg geavanceerd. Sommige animatiefilmpjes die er mee gemaakt worden (en die je op de website kunt bekijken) doen qua kwaliteit niet of nauwelijks onder voor Pixar of andere grote studio's, op de resolutie na. Ook kan er gemonteerd worden. Echt een aanrader voor technische mensen die met 3D (animatie) aan de slag willen - en daar kun je dan maanden zoet mee zijn. (Recensie: Robin Hemerik met een beetje van onszelf.)
website
Lightworks free
Gratis voor Linux/Windows, en ergens in 2014 ook voor Macintosh. Uitgebreide montagesoftware, maar de free versie is wel beperkt, zo kun je bijvoorbeeld niet in HD renderen. Je kunt natuurlijk ook editen met de free versie, en daarna een resing up doen in de betaalde versie, die je per maand kunt activeren voor een klein bedrag; maar ik heb er geen ervaring mee of dat makkelijk gaat. Ik hoor graag ervaringen met dit pakket. Het schijnt iets lastiger te zijn om onder de knie te krijgen.
website
ZS4 (Zwei Stein)
Freeware videosoftware die er in ieder geval op de website uitziet als bruikbare en duidelijke montagesoftware, compleet met heel veel speciale effecten zoals Chroma Key. Wel wordt het al vijf jaar niet onderhouden. Dat is lang. Ze claimen echter elke resolutie van 8x8 t/m 16000x16000 te ondersteunen, dus zelfs QuadHD moet geen probleem zijn als je hardware het trekt. De voorbeeldvideo's en tutorials die er mee gemaakt op de website geven aan dat er qua beeld genoeg mee kan voor serieuze filmmakers. Als iemand dit programma heeft uitgeprobeerd, laat me weten hoe het beviel qua betreft gebruiksvriendelijkheid, mogelijkheden, beperkingen.
website
Debug Mode Wax
Debug Mode Wax ziet er simpeler uit om te gebruiken, en kan ook gebruikt worden voor diverse 2D en 3D effecten. Het ziet er ook best wel gedateerd uit, maar wordt her en der nog steeds aanbevolen.
website

NAAR DE FILMACADEMIE?

Deze pagina geeft je tips hoe je toegelaten kunt worden tot de filmacademie of een aanverwante opleiding waarvoor je toelating moet doen.

Je vindt hier een lijst van opleidingen. Mijn ervaringen hieronder zijn vooral op de Nederlandse Filmacademie gebaseerd.

De vraag “hoe kom ik op de filmacademie” is natuurlijk makkelijk te beantwoorden: met talent. Maar talent is niet alles. Iemand die in potentie een groot, getalenteerd violist is, komt ook niet op het conservatorium als hij nooit les heeft gehad. Films maken is voor een groot deel ambacht, die je enigszins moet beheersen voor je wordt toegelaten. Hier vind je enige tips.

Stel jezelf de volgende vragen. Als je er meer dan een met “nee” beantwoordt, moet je misschien een andere opleiding ambiëren.

  • Is film mijn passie? Gaat mijn hart sneller kloppen als ik naar het Rotterdams filmfestival ga? Bezoek ik minimaal 40x per jaar de bioscoop of videotheek? Is mijn grootste wens om op de filmset te staan? (Voor scenaristen-in-spe: de hele dag achter mijn computer te zitten; voor producenten-in-spe: alles voor iedereen te regelen en te organiseren?)
  • Als je regie, geluid, camera/licht of montage wilt doen: heb ik meerdere films gemaakt? En zit daar minimaal een dramafilm of documentaire bij die ook interessant is voor mensen die niet vrienden of bekenden zijn?
  • Als je scenario wilt gaan doen: schrijf ik regelmatig verhalen en scenario’s?
  • Heb ik uitgesproken ideeën over wat goede films zijn en wat slechte? Kan ik uitleggen wat er goed of slecht aan is?
  • Praat ik regelmatig met anderen over mijn passie met films, kan ik er goed overcommuniceren?
  • Je hebt minimaal een HAVO/MBO-diploma nodig om op de filmacademie (HBO) te komen.
  • Zeker als je scenario of regie gaat doen, is levenservaring van belang. Als je net van school komt is het een goed idee om eens een jaar te gaan reizen, in een gevangenis te gaan werken, of vrijwilliger te worden in een Derdewereldland. Word buddy van een junk, leef als dakloze, ga kraken, ontvoer een industrieel, neem een relatie met een topcrimineel… Wat dan ook. Een filmmaker is een verhalenverteller. Heb je voldoende verhalen te vertellen? Ken en begrijp je ook werelden die buiten je eigen, veilige belevingswereld liggen?
  • Je komt op de academie om te leren. Toch wordt er al een stevige basiskennis verwacht als je toelating doet. Zorg er daarom voor dat je voldoende inhoudelijke bagage hebt. Weet hoe je een film in elkaar zet. Weet waarom je de camera neerzet waar je hem neerzet, en waarom niet ergens anders. Weet welke shots je wel en niet aan elkaar kunt plakken (al is het intuïtief). Het eerste jaar van de filmacademie is een algemeen jaar waarin je in alle vakgebieden les krijgt; denk dus niet dat je geen algemene theorie nodig hebt als je bijvoorbeeld geluid of productie wilt gaan doen. Hét perfecte boek daarvoor is het boek Films Maken. Dat is namelijk het enige boek waarin de basistheorie van alle vakgebieden helder uitgelegd wordt, zonder gelijk te technisch of te wetenschappelijk te worden.
  • Technische bagage – hoe werkt je camera en je montagesoftware precies – is ook leuk, maar onbelangrijk. De techniek verandert toch continu.
  • Uiteraard lees je verder alles wat los en vast zit over film, en bezoek je zowel het Nederlands als het Rotterdams Filmfestival (bijna) elk jaar.
  • Kies het vakgebied waarvoor je toelating wilt gaan doen: camera & licht, regie, geluid, scenario, montage of productie. Weet dat iedereen regie wil doen, dus het is erg moeilijk om daarvoor toegelaten te worden. Alleen de echt fanatieken en getalenteerden halen dat.
  • Zorg ervoor dat je een (video)film hebt gemaakt, waarbij je liefst het vakgebied hebt gedaan waarvoor je ook toelating doet. Bovenstaand boek helpt je daar enorm bij. (Ja, deze pagina plugt dat boek natuurlijk schaamteloos. Ik heb het dan ook zelf geschreven. Maar net als het boek zelf is dit deze pagina oprecht in het stimuleren van mensen die écht films willen maken; deze tips zijn geen loze verkooppraatjes. Lees dus gerust door, ook als je het boek niet koopt… 😉 )
  • Zorg ervoor dat je iets eigens in deze film laat zien of horen. Laat het een film zijn die alleen van jou kan zijn. Probeer dus vooral niet je favoriete actiefilm na te maken. Toegelaten worden voor regie met een horrorfilm met prachtige special effects maar met een slap, doorsnee verhaal en matige acteurs? Vrijwel onmogelijk. Als je geluid wilt doen, zorg ervoor dat je geluid degelijk, maar niet te braaf is. Camera? Beheers de basis, maar neem ook risico’s. Het hoeft niet allemaal perfect te zijn. Eigenheid is belangrijk.
  • Scenaristen kúnnen toegelaten worden zonder film, alleen op basis van scenario’s (en verhalen). Je maakt wel meer kans met een verfilming van je werk. Bovendien leer je zo veel van een verfilming, dat ik je aanraad altijd een film van je scenario te (laten) maken. Desnoods met een lullig cameraatje, zonder licht en met slecht geluid (noem het ‘Dogma’). Als je verhaal maar goed uitkomt, dus met goede acteurs en een redelijke découpage. Zo kunen ze zien dat je scenario werkt. (Niet alles wat niet blijkt te werken aan de gebrekkige techniek wijten, daar prikken ze doorheen.)
  • Geluidsmensen kunnen ook hoorspelen of andere geluidsmontages indienen, cameramensen ook foto’s (als extra).
  • Meld je op tijd aan. Dat kan meestal tussen november en februari. Op de site van de filmacademie vind je de precieze data en overige vereisten. Meestal moet je uiterlijk in februari het eigen werk inleveren.

O, wat spannend! Nee, neem wat lessen in Zen, meditatie. Maak je niet druk. Aan de hand van je ingezonden werk heeft men meestal al een goed idee. Je kunt in een gespreksronde weinig meer doen dan het verknallen door te veel zenuwen. Blijf vooral je zelf. Blijf open en eerlijk. Probeer niet te doen of je alles al weet. De zin “dat weet ik niet, ik kom hier om het te leren” was mijn toegangskaartje, en die had ik niet van mezelf, dus jat hem gerust.

Wat belangrijk is: sta achter je eigen werk, maar erken ook de zwakheden ervan. Toon jezelfopen, leergierig en zelfverzekerd. Het helpt om andere kastanjes in het vuur te hebben. Als je weet dat je een goed alternatief hebt als je het niet haalt (film- en televisiewetenschappen, psychologie, jaartje reizen?) hangt er minder van de toelating af en zul je rustiger zijn. Mensen wier wereld instort als ze het niet halen, halen het helaas vaak niet.

Een aantal mensen die je tijdens de toelating achter de tafel tegenkomt, zaten een paar jaar geleden nog aan dezelfde kant van de tafel als jij. Commissieleden vinden het leuk om met je over jouw film te praten. Als je het zo ziet (en zo is het ook), kun je toegelaten worden en er nog veel van leren ook. Als er dingen in je ingezonden werk niet goed blijken te werken, geef dat ruiterlijk toe. Geef aan wat je er van geleerd hebt, en hoe je het nu anders zou doen. Of wees ‘leergierig’ en vraag hen hoe zij het aan zouden pakken. Een paar ego’s strelen kan nooit kwaad.

Een verslag van de aanmelding van drie aspirant filmacademiestudenten vind je hier.

LINKS

Links voor (amateur) cineasten.

NASLAG

CURSUSSEN

  • CyberCollege. Uitgebreide TV-Productie cursus die alle vakgebieden van het tv-maken goed, kort, en krachtig uitlegt. (Engelstalig.)
  • No Film School. Waar filmmakers van elkaar leren. Heel veel tof materiaal. (Engelstalig.)
  • Videocursus ‘spelen’ met de camera. Plusminus hoofdstuk 1 en een deel van hoofstuk 2 vanFilms Maken maar dan uitgelegd in beeld (YouTube).
  • Indy Mogul’s 4 minute film school. Overal (Engelstalige) video’s te vinden (o.a. op YouTube) over heel veel onderwerpen. Accuraat, goed en grappig verteld. Google op Indy Mogul of 4 minute film school. De link is een vooral grappige aflevering over film noir. Aanrader.
  • Videofilmer.nl, een korte on-line cursus door een enthousiasteling met veel nuttige tips uit de praktijk. Ook de sectie ‘verhalen’ niet overslaan; dit zijn eerder tips en aanvullingen op de cursus.
  • 4filmmaking.com. Gratis on-line filmcursus over alle onderwerpen die met film maken te maken hebben. Wat moeizame lay-out met een overkill aan advertenties, maar fijn dat je zo makkelijk alles terug kunt vinden, nalezen!
  • HDSLR 35. Grote DSLR filmschool met veel artikelen over camera maar ook postproductie.
  • Robert Rodriguez‘ complete filmopleiding in acht minuten.

OPLEIDINGEN

WORKSHOPS

  • Media-academie, gespecialiseerde trainingen op elk vakgebied, Hilversum.
  • Open Studio cursussen, apparatuur en faciliteiten. Amsterdam
  • Westerdok Jaarcursus digitaal filmmaken, Amsterdam.
  • TVCollege, cursussen gericht op de beroepspraktijk, voor en achter de camera. Hilversum.
  • School voor film, zesdaagse basisopleiding, Nijmegen. (Later vervolgopleidingen).
  • SKVR Beeldfabriek diverse cursussen. Rotterdam.
  • Kunst Theater Media – audiovisuele productie, MBO opleiding tot cameraman, lichttechnicus, geluidstechnicus of editor. Groningen.
  • Veronica Film School. Workshops camera/montage. Hilversum.
  • Cursus lowbudget-filmen
  • La Colina. Op een middeleeuws landgoed in de Spaanse Pyreneeen (leren hoe) een filmpje (te) maken.
  • Opleidingen, overzicht van (inter)nationale opleidingen op filmgebied.
  • ABCinema: zeer uitgebreide, Nederlandstalige, interactieve filmcursus met o.a. 250 filmfragmenten uit bekende films en animaties met (geanimeerde) plattegronden. Heldere opzet die veel inzicht verschaft, en relatief goedkoop!

BOEKEN EN TIJDSCHRIFTEN

FILMPRIKBORDEN

STARTPAGINA'S

VERENIGINGEN EN CLUBS

  • Vers, Vereniging voor Nieuwe Film en Televisie Makers. Voor de beginnende professionals.
  • NOVA, Nederlandse Organisatie Van Audiovisuele Amateurs
  • Lijst van film- en videoclubs en -verenigingen.

SCENARIO

PRODUCTIE

REGIE, CAMERA, GRIP, LICHT, GELUID EN MONTAGE

VERTONING

  • Broet, Eindhoven. Vertoon je film in een bioscoop; monteer gratis, gratis repetitieruimte, goedkope aparatuurverhuur.
  • Nederlands Online Film FestivalBehorend bij het Nederlands Filmfestival. Win prijzen met je film!
  • Youtube

MEER WETEN?

Hieronder vind je meer informatie over het handboek Films Maken.

NIEUWS

Vers van de pers

AUTEUR

De man achter het boek

UPDATES

Errata en aanvullingen - update uw oude druk

INHOUDSOPGAVE

Welke onderwerpen worden behandeld

REACTIES LEZERS

Geloof ons niet, geloof de lezers

CONTACT

Neem contact met ons op

VOORBEELD PAGINA'S

Bekijk enkele pagina's uit het boek

BESTEL INFORMATIE

Prijs- en bestelinformatie

HULP VOOR FILMMAKERS